Tìm kiếm
Hotline :: 1900 2011

Mắm hàu Côn Đảo

Mắm Hàu là một trong những đặc sản biển độc đáo và chỉ có ở Côn Đảo. Nếu ở Vũng Tàu hàu là một đặc sản hiếm và đắt đỏ thì ở Côn Đảo hàu lại rất nhiều và người dân ngoài dùng chúng để làm thực phẩm mà còn dùng để chế biến mắm.

Nói đến Côn Đảo, người ta nghĩ ngay đến những loại hải sản đặc biệt là những món ăn chế biến từ hàu biển. Hàu sống trên các vách đá, nơi tiếp giáp với mặt nước biển. Chúng kết thành từng lớp, lớn nhỏ kề nhau. Con lớn có đường kính chừng 10cm, ăn sinh vật li ti trong nước biển. Vỏ hàu dầy, chắc, dọc miệng có răng cưa đóng khít vào nhau. Thịt hàu mềm, trắng.

cd1

 

Thịt hàu có thể chế biến thành nhiều món ăn ngon như nướng, ăn sống với mù tạt, tái chanh, nấu canh, nấu cháo, đúc trứng… Nhưng có lẽ đặc biệt nhất là nước mắm hàu. Loại nước chấm này mới có mặt ở Côn Đảo từ vài năm nay nhưng đã hấp dẫn đặc biệt khách sành ăn.

Người ta chế biến nước mắm hàu bằng cách cạy ruột hàu, rửa sạch, để cho ráo nước, sau đó trộn đều với muối, ớt bột, rượu cùng vài gia vị khác rồi cho vào chai, đậy kín nắp. Khoảng 20 ngày sau, chai mắm đổi màu, lúc phần thịt nổi lên trên còn phần nước lắng phía dưới có màu đỏ tươi. Người ta chiết ra lọc lấy nước đó chính là nước mắm hàu. Càng ủ lâu, nước mắm hàu dậy mùi thơm nồng và ăn càng ngon.

Nước mắm hàu dùng để chấm bánh tráng cuốn với thịt ba rọi, bún, rau sống… Món dê núi hấp khổ qua chấm với nước mắm hàu ngon tuyệt vời. Thịt dê núi Côn Đảo giòn, ngọt, hấp cách thủy với khổ qua bào và sả cắt lát dậy mùi thơm, ăn chung với các loại rau húng quế, húng lủi, húng cây, dấp cá… chấm nước mắm hàu ăn quên thôi.

Với người dân Côn Đảo, mắm hàu là thứ nước chấm bình dân không thể thiếu trong bữa ăn hàng ngày, đôi khi trở thành món ăn chính trong những ngày biển động. Còn với du khách, khi ra thăm đảo, lúc về đất liền thường mang theo những chai mắm hàu để làm quà cho người thân…thưởng thức.

Những món ăn chế biến từ con hàu biển như hàu mù tạt, cháo hàu, hàu đúc trứng v.v… đã quá quen thuộc với nhiều người nhưng mắm hàu thì có lẽ còn ít ai biết tới. Bởi lẽ, mắm hàu mới được làm ra ở Côn Đảo trong một vài năm nay, chưa có thương hiệu và cũng chưa có điều kiện để chu du đó đây… Tuy nhiên, nhìn từ góc độ ẩm thực, mắm hàu đã có một chỗ đứng nhất định trong cuộc sống thường ngày của người dân Côn Đảo, được nhiều du khách chấp nhận qua những món ăn chấm với mắm hàu đậm đà hương vị biển.
Cũng như những loại mắm thông thường khác, nguyên liệu để chế biến mắm hàu chính là con hàu có sẵn trong thiên nhiên. Loại này sống rất nhiều ở bãi đá chung quanh các hòn của quần đảo Côn Lôn. Hàng ngày, chờ cho thủy triều xuống, những người làm mắm hàu chạy ghe ra các hòn để gõ hàu lấy ruột. Đồ nghề mang theo là một chiếc búa mỏ nhọn, một chiếc nhíp gắp và một chiếc ca nhựa. Người ta dùng chiếc búa mỏ nhọn này gõ vào miệng con hàu sữa nhỏ bằng ngón tay cái, sau đó lật nhẹ lớp vỏ bên trên rồi lấy nhíp gắp miếng thịt trắng bên trong cho vào ca nhựa. Có ba thao tác đơn giản như vậy, nhưng người mới vào nghề chưa quen tay thường gõ trật, còn người thâm niên hơn thì một ngày có thể gõ được 5 kg ruột hàu. Mang về nhà, ruột hàu được đãi rửa sạch sẽ và để cho ráo nước. Sau đó đảo đều với muối, ớt bột, rượu v.v… theo tỉ lệ phần trăm rồi đóng chai. Khoảng hai mươi ngày sau, chai mắm hàu đổi màu, lúc phần thịt nổi lên trên còn phần nước lắng phía dưới có màu đỏ tươi là ăn được. Tuy nhiên thời gian ủ càng lâu thì mắm càng ngấu, dậy mùi thơm nồng và ăn càng ngon. Tương tự như mắm cá linh, khi ăn phải nêm vào một ít tỏi – ớt – chanh – đường để mắm có thêm phần chua – cay – ngọt – mặn. Món ăn hợp với mắm hàu nhất là bánh tráng cuốn với thịt ba rọi – bún – rau sống… Với nhiều người dân Côn Đảo, mắm hàu còn là thứ nước chấm bình dân không thể thiếu trong bữa ăn hàng ngày, đôi khi còn là món ăn chính trong những ngày biển động. Còn với du khách, khi ra thăm đảo, lúc về đất liền thường mang theo những chai mắm hàu để làm quà cho người thân… thưởng thức.
Hiện nay, chưa kể số hộ làm mắm hàu nghiệp dư mới ra sau này, riêng gia đình chị Nguyễn Ngọc Lý – người đầu tiên ở Côn Đảo làm mắm hàu, mỗi ngày làm mắm hết 10 kg ruột hàu. Mặc dù giá bán lẻ khá cao, khoảng 25 ngàn đồng/chai loại nửa lít, nhưng mắm hàu vẫn không đủ cung cấp cho các cửa hàng bán đồ đặc sản ở Côn Đảo. Thấy được tiềm năng “kinh tế” này, một doanh nhân đã đặt vấn đề kết hợp với chị Lý mở hẳn một xưởng chế biến mắm hàu “Made in Côn Đảo” tại chỗ, nếu làm tốt sẽ nổi tiếng chẳng thua kém gì nước mắm cá cơm Phú Quốc!.

About the Author

Bình luận

*